کولونوسکوپی

کولونوسکوپی

کوتاه در مورد پروژه :

کولونوسکوپی

روده بزرگ شامل چند قسمت است که وظایف مختلفی را برعهده دارد. از جمله این وظایف می توان به جذب آب و املاح و دفع مواد زائد اشاره کرد. به سمت انتهایی روه که مواد زائد قبل از دفع در آنجا جمع می شوند کولون می گویند.

کولون می تواند طی تغییرات سلولی دچار برخی بیماریها از جمله سرطان شود که برای تشخیص آن یا مشاهده تغییرات پیش سلولی نیاز است این منطقه توسط پزشک مشاهده و بررسی شود. این بررسی به وسیله روشی به نام کولونوسکوپی صورت می گیرد. که به منظور انتخاب روش درمانی صورت می گیرد. این روش برای تشخیص بیماریهایی از جمله زخم روده بزرگ، التهاب، پولیپ، عفونت وسرطان روده بزرگ که کولون را درگیر می کنند، صورت می گیرد.

کولونوسکوپی

به وسیله ای که با آن کولونوسکوپی انجام می شود کولونوسکوپ می گویند. کولونوسکوپ وسیله ایست انعطاف پذیر که پزشک به وسیله دوربینی که روی آن قرار دارد و یک فیبر نوری از آن ساطع می شود داخل روده را مشاهده می کند. دوربینی که روی دستگاه کولونوسکوپ قرار داد به یک مانیتور وصل است که تصویر داخل روده را بر روی مانتیو نشان می دهد و پزشک به راحتی می تواند سلولها و مخاط روده را بررسی کند.

انجام کولونوسکوپی نیازمند شرایط و آمادگی خاص است به این صورت که برای مشاهده داخل روده، روده باید کاملا تمیز باشد تا تشخیص درست و دقیق صورت گیرد. به همین دلیل سه روز قبل از انجام، فرد باید از مصرف غذاهای سخت دوری کند و اصطلاحا رژیم غذایی نرم داشته باشد و دو روز قبل بهتر است از مایعات مصرف شود تا از حجم مدفوع کم شود. از روزقبل نیز فرد باید از پودری به نام پيدروالكس استفده کند که باید 4 بسته آن داخل 4 لیترآب یا آبمیوه حل شود و هر 15 دقیق یک لیوان از آن مصرف شود. البته در صورت نیاز ممکن است توسط پزشک تنقیه نیز درخواست شود. همه این موارد منجر به افزایش کارکرد روده و تخلیه کامل آن می شود. فرد باید در رو بعد از مصرف پودر به کلینیک یا بیمارستان به صورت ناشتا مراجعه کند تا عمل کونولوسکوپی را انجام دهد.

• برخی از علل انجام کولونوسکوپی می تواند موارد زیر باشد :
• فردی که به سرطان کولورکتال در روده بزرگ و یا روده کوچک مبتلا شده باشد
• شخصی که پولیپ داشته باشد:متخصص گوارش در صورتی که در روده پولیپ را مشاهده کند آنها را با استفاده از کولونوسکوپی برداشته و برای تشخیص سرطانی بودن آنها و بررسی بیشتر به آزمایشگاه فرستاده می شود .پولیپ روده بسیار شایع است و در صورتی که هر چه سریع تر درمان شود می توان ازپیشرفته بیماری و سرطان روده بزرگ به زودی جلوگیری کرد.در صورتی که در حین برداشتن پولیپ بیمار خونریزی داشته باشد به وسیله پروب الکتریکی از آن جلوگیری می شود .
• در مواردی که احتمال سرطان کولورکتال بالا و یا سابقه خانوادگی وجود داشته باشد متخصص گوارش پیشنهاد می دهدکه در سنین پایین تر کولونوسکوپی انجام بگیرد.
• کولونوسکوپی توسط انجمن بیماری های گوارشی آمریکا مورد تایید قرار گرفته است.
• در مواری که در راست روده و یا مدفوع خون دیده شود .
• بررسی تیره رنگی مدفوع
• معاینه اسهال های مزمن در افراد
• بررسی کاهش وزن هایی که به صورت ناگهانی و یا بدون دلیل بوده است.
• کولونوسکوپی برای درمان بیماری های مرتبط به التهاب روده
• زمانی که در عکس برداری های ام آر آی ،سی تی اسکن نتیجه های غیرطبیعی مشاهده شده است و برای تایید نتایج کولونوسکوپی توسط متخصص گوارش تجویز می شود .
• درد های شکمی که مدت زمان طولانی موجب ناراحتی بیمار می شود.
نحوه انجام کولونوسکوپی چگونه است ؟

پیش از انجام کولونوسکوپی
این آزمایش معمولا در بیمارستان ،درمانگاه ها و یا مطب متخصص گوارش انجام می گیرد. آرام بخش در با زوی بیمار تزریق می شود و بیمار احساس خواب آلودگی دارد به طوری که در حین انجام آزمایش به درستی و دقیق از مراحل کولونوسکوپی آگاهی پیدا نمی کند.بیمار در روز انجام کولونوسکوپی باید لباس های مخصوص را به تن کند و به سمت پهلوی چپ دراز بکشد و زانوهای خود را به سمت شکم جمع کند و بعد از آن پزشک کولونوسکوپ را وارد مقعد می کند و آن را در روده به آرامی حرکت می دهد.برای بررسی بهتر لایه پوشش دهنده روده بزرگ با هوا پر می شود و دوربین تصاویر بهتری را به نمایش خواهد گذاشت.

در حین انجام کولونوسکوپی
در طول انجام کولونوسکوپی ممکن است بیمار احساس درد در قسمت شکم و یا دل پیچه داشته باشد .بهتر است در این حالت بیمار از راه دهان نفس های عمیق بکشد تا عضله های شکم مقداری شل شود.در حین انجام آزمایش ممکن است از روده گاز خارج شود که طبیعی بوده و به هیچ عنوان نباید از آن شرم داشته باشید .ممکن است پزشک چند بار از بیمار بخواهد که حالت خوابیدن خود را عوض کند .متخصص گوارش و یا پزشکی که در این رابطه دوره های لازم را دیده است با استفاده از کولونوسکوپ تمام طول روده بزرگ را بررسی می کند.شاید در حین انجام کولونوسکوپی از ابزارهای دیگری مانند پنس، حلقه یا فتیله نمونه‌برداری استفاده کند این وسایل معمولا برای برداشتن و خارج کردن ضایعات موجود در روده استفاده می شود.در نهایت کولونوسکوپ از مقعد بیرون آورده می شود .گاز از روه خارج می شود و باعث تسکین بیمار می شود مدت زمان انجام این آزمایش معمولا سی تا چهل دقیقه می باشد،این زمان می تواند بنا به بررسی متخصص گوارش می تواند متفاوت باشد.

 

 بعد از انجام کلونوسکوپی

بهتر است بیمار برای مدت یک تا دو ساعت در درمانگاه بماند و پس از آن توسط همراه خود از درمانگاه خارج شود .پیش از آن متخصص گوارش یا پزشکی که برای وی کلونوسکوپی را انجام داده است درباره مراقبت های بعد از کلونوسکوپی و رژیم غذایی و فعالیت های انجام شده اطلاعاتی را به بیمار می دهد.به این گونه که بیماران باید بعد از انجام کلونوسکوپی به مقداری زیادی آب مصرف کنند تا جایگزین آب دفع شده در زمان آماده سازی روه بزرگ شود .چون پیش از انجام کلونوسکوپی به بیمار آرام بخش داده شده است به هیچ عنوان نباید رانندگی کند و یا فعالیت های با حساسیت بالا مانند کار با ماشین آلات را انجام دهند.همچنین چون روه بزرگ برای کلونوسکوپی آماده سازی می شود ممکن است بعد از کلونوسکوپی بیماران اسهال داشته باشند و به دل پیچه مبتلا شوند.
نتیجه انجام کلونوسکوپی چگونه خواهد بود ؟
همان طور که توضیح داده شد با انجام کلونوسکوپی لایه پوشش دهنده داخلی روده بزرگ و راست روده مشاهده و بررسی می شود در مواردی که کلونوسکوپی برای انجام نمونه برداری صورت می گیرد نمونه برا ی معاینه بیشتر به آزمایشگاه فرستاده می شود .ممکن است:
نمونه های برداشته شده از روده بزرگ به آزمایشگاه آسیب شناسی برای مشاهدات میکروسکوپی فرستاده می شود.
نمونه بافت روده بزرگ برای بررسی وجود عفونت به آزمایشگاه میرکوبیولوژی ارسال می شود .
متخصص گوارش می تواند بعد از انجام کلونوسکوپی نتایج احتمالی را به اطلاع بیمار برساند و یا اینکه بعد از گذشت دو تا چهار روز نتیجه کلونوسکوپی آماده خواهد شد.اما نتیجه بررسی عفونت ها و نمونه برداری ها ممکن است بعد از گذشت چند هفته آماده شود.

شاید بعد از انجام کلونوسکوپی با موارد زیر روبه رو شوید:
احتمال بروز مشکلات حاد بعد از کلونوسکوپی بسیار نادر است اما چون ابزار کلونوسکوپ از مقعد وارد بدن می شود ممکن است گاهی اوقات باعث پارگی لایه پوشش دهنده روده بزرگ شود .به طور کلی اگر بیمار با هریک از موارد زیر بعداز کلونوسکوپی روبه رو شد بهتر است به متخصص گوارش مراجعه کند.
• سرگیجه شدید
• ایجاد درد های شکمی
• حالت تهوع شدید و استفراغ
• سفت شدن شکم
• ورم کردن شکم
• تب
• خونریزی غیرطبیعی راست روده

شما می توانید برای اطلاعات بیشتر به کانال تلگرام و صفحه اینستاگرام دکتر طاهری متخصص گوارش تهران بپیوندید
• آندوسکوپی تشخیصی و درمانی
• دارای بورد تخصصی و فوق تخصصی از دانشگاه علوم پزشکی تهران
• عضو انجمن گوارش، کبد و آندوسکوپی ایران و آمریکا

باتشکر، مدیریت وب سایت دکتر طاهری فوق تخصص گوارش